Marcia Kure, Roadkill III, 2025-2026, Installation view, Arsenale, Photo by Andrea Avezzù
Ranti Bam, Ifa Ile Oja, 2025-2026, Installation view, 61st International Art Exhibition – La Biennale di Venezia, In Minor Keys, Photo by Marco Zorzanello, Courtesy: La Biennale di Venezia
Koyo Kouoh’un küratörlüğünde, In Minor Keys başlığı altında ve öngörülmüş bir programa göre gerçekleştirilen Venedik Bienali 61. Uluslararası Sanat Sergisi, kimlik meseleleri, toplumsal eşitsizlikler ve kültürel sembollere odaklanıyor. Belirlenen tematik çerçeve doğrultusunda, kendini ifade eden önermelerin yanı sıra söylem düzeyinde farklılaşan yönelimleri de kapsıyor. Böylece, olanaklı öngörülmüş bir ortak dil etrafında kümelenen, birlikte inşa edilen içsel bir şimdiyi analiz ediyor.
Dolayısıyla burada; siyah coğrafyalarla ilişkili, hegemonik anlatılar ve güvencesizlik söylemleri bağlamında netleşen ve sanatsal dilin bir nevi bükülmesiyle geleneksel mirası yeniden tanımlayan, şizoid bir minor fark yapılanmasının tüm aralıklara sızdığı büyük bir düzenleme karşımızda. Arsenale’de dokuma ve tekstil ürünlerinden, etnografik nesne düzenlemelerinden ve çeşitlilik içeren çok anlamlı yapılanmalardan oluşan bu ortam, ayrıca iç içe geçen kimlik sorunları ve kültürel aidiyetlerin yeniden harmanlandığı bir deneyim alanına dönüşmüş durumda. Psikolojik ve sosyo-politik direnç mekanizmalarına dönüşen bu travmatik anlatıların, ekonomik eşitsizlik ve toplumsal adalet yoksunluğunu protesto eden ve özgürleştirici birer dinamik unsur olarak öne çıktıkları da görülmekte. İzleyenle uzlaşımsal ilişkiler kurmaya çalışan; cinsellik, doğa, çevre, yerel bağlantılar ve kültürel etkilerden beslenen yaklaşımların, tuhaf bir cisimsellik gösterisiyle enstalatif işlere dönüştüğünü yine bu kapsamda vurgulamak gerekir.
şimdiyi sarsan kırılgan şekillenmeler
Koyo Kouoh; açıkça görüldüğü üzere; Afrikalı, Latin Amerikalı ve Asyalı kadın sanatçılara ve anlatılara öncelikli olarak yer vermektedir. Böylece, post-kolonyal düzende şimdiyi sarsan ve kırılgan şekillenmelere neden olan bir eğreti bir dünya düzenine dair, bu alanı bütünleyen bir harita oluşturulmaktadır sanki. Kouoh’un, siyah coğrafyalara yönelen bir depresif özdeşleşme haritasında kurduğu bu büyülü ve renkli bütünlükten yayılan aura, toplumsal bir diyalog çağrısı ya da arayışı içindedir.
Hiç kuşku yoktur ki; Kouoh’un hazırladığı metinsel yönergeler, bilinçli bir şekilde bir yandan sosyo-kültürel gerginliklerin yarattığı hasarlı ruhsal dünyaların tamirine yönelirken diğer yandan ise, şiddetli bir görsel dil karmaşasını içinde biçimlenen yeni dil ve ifade modellerinin, bağımsız performansların ortaya çıkmasını istemektedir. Bu bağlamda vurguladığı minör etkileşimler yoluyla; yoksunluk, yaralanabilirlik, kimlik erozyonları üzerinden yayılan baskı politikalarının sorgulandığı ve sanatçı-aktivist direnişlerinin deneyimlendiği bir alana ulaşılmaktadır. İlişkisel birer özdeşleşme hâline dönüşen sanatsal pratiklerin ve inisiyatiflerin; burada, trajik bir şimdide yaşanmakta olan eşitliksizlerin etkilerini gidermeye yönelik sistematik bir ihlâl ve çığlığa dönüştüğü ya da bağımsız, sınırsız ve ayrıksı bir kümelenme yarattığı ortadadır. Bu bütüncül imgelem vasıtasıyla yeni kavramsal sapmalar, derin ve dinamik sanat pratikleriyle kesişen öznel duyumsamalar adeta analiz edilmektedir
bir ihlâl serüvenine dönüşen sanatçı pratikleri
Merkez Pavyonun sıkışık düzeninin, kültürel semboller ve benzeri maddi unsurlarla ayrıksı bir dil bütünlüğü yaratarak hareket özgürlüğünün alanını genişlettiğinden şüphe yoktur. Bu doğrultuda Kouoh’un temel önerilerine paralel bir çizgide, günlük yaşama hükmeden kültürel pratiklerin, ayrıca kimlik, aidiyet ve yerinden edilme gibi hususların bu kolektif düzleme tutunarak sanatsal bir ihlâl serüvenine dönüşmesi önemlidir.
Bu bağlamda, yüceltme ve sembolleştirme eğilimleri üzerinden anlamın saf hâllerine ulaşan In Minor Keys, sanki bir başkalaşımı önceleyen depresif bir enerjiden gücünü almaktadır. Özellikle dokuma ve tekstil ağırlıklı işlerde duyumsanan tuhaf kırılmalarla şekillenen ve esasen tüm yüzey kalıntılarını sürükleyerek şeylerin gerçekliğine nüfuz eden, ve minör tonları sanatsal anlamda görünür kılan fantazmatik bir çaba olduğunu söylemek gerekir.
La Biennale di Venezia, 61st International Art Exhibition, “In Minor Keys” by Koyo Kouoh, May 9 – November 22, 2026, (Giardini – Arsenale and Arround Venice) Venice.
Küratöryal Ekip: Gabe Beckhurst Feijoo, Marie Hélène Pereira ve Rasha Salti (danışmanlar), Siddhartha Mitter (baş editör) ve Rory Tsapayi (araştırma asistanı).
Prof. Gülay Yaşayanlar / Copyright © Mayıs 2026, Tüm hakları saklıdır.
IN MINOR KEYS: kolektif hayal gücüyle kurulan büyük bir eser
Koyo Kouoh tarafından kaleme alınan küratörlük metni; karşılaştığınız anlık fiziksel, meteorolojik, çevresel koşullar içinde onlarla yüzleşmeye, daha yavaş bir tempoya geçmeye ve minör tonların frekanslarına uyum sağlamaya bir davettir. Çünkü, dünyayı kasıp kavuran mevcut kaosun gürültüsünde çoğu zaman kaybolsa da; trajik gelişmelere rağmen güzellik üretenlerin şarkıları, yıkıntılardan kurtulan kaçakların ezgileri, yaraları ve dünyaları onaranların armonileri devam ediyor. Müzikte minör ton, hem bir şarkının yapısına hem de duygusal etkilerine işaret eder. O kadar zengin bir fikirdir ki, teknik tanımını hızla aşar ve metaforlarla dolup taşar. Ruh hallerini, karşılıklı söylemeyi, ağıtı, alegoriyi, fısıltıyı çağrıştırır. Gösterişten uzak durarak, sessiz tınılarda, düşük frekanslarda, mırıltılarda, şiirin tesellilerinde, doğaçlamanın başka ve öteki dünyaya açılan kapılarında canlanır. Minör tonlar, duyguları harekete geçiren ve onları karşılıklı olarak destekleyen bir dinlemeyi ister.
61. ULUSLARARASI SANAT SERGİSİ (MERKEZ PAVYON – ARSENALE)
1– Senzei Maresela, (South Africa), Wall Reefs 104, Detail, 1995-2025, Arsenale, Photo by Luca Zambelli Bais 2- Valid Raad, Far from quieting – Kuwait, Detail, Arsenale, Photo by Marco Zorzanello 3– Marcia Kure, Roadkill III, 2025-2026, Detail, Arsenale, Photo by Andrea Avezzù 4– Kenedy Yanko (USA), Disciples of joy in the material world, 2025, Detail, Arsenale, Photo by Luca Zambelli Bais 5- Sahrap Hura, (India), Things Felt But Not Quite Expressed and Timeless, 2026, Installation view, Arsenale-Giardini, Photo by Andrea Avezzù 6- Georgina Maxim, (Zimbabwe) Borrowed books and underlined statements, 2023-2026, Detail, Arsenale-Giardini, Photo by: Marco Zorzanello, © 61st International Art Exhibition, La Biennale di Venezia, In Minor Keys, Courtesy of La Biennale di Venezia
See Stop Run; is an exhibition by Christopher Wool held in New York in 2024, built upon powerful urban associations. Wool rented the 19th floor of a building constructed in 1908 at 101 Greenwich Street for this exhibition. The works exhibited in this 18,000-square-metre space, filled with abandoned, bare or roughly plastered walls, are presented as if integrated with plaster panels, signs, careless plastering, half-finished paint jobs, and vague water and construction puddles. Therefore, it is impossible to consider and evaluate the exhibited works independently of the context of this unusual space. Aware of the physical interaction taking place here, Wool has planned an experimental presentation that echoes New York’s punk aesthetic. By creating scenes that echo his admiration for renewal, he has boldly proposed an aesthetic that grasps urban life in its harsher, darker and more realistic aspects.
61. ULUSLARARASI SANAT SERGİSİ, GENEL TEMA VE KÜRATÖR YAKLAŞIMI ÜZERİNE ÜÇ DEĞERLENDİRME
Image: Ebony G. Patterson (USA), Installation view, Arsenale, Photo by Andrea Avezzu
Image: Guadalupe Rosale, Installation view, Arsenale, Photo by Marco Zorzanello
Image: Elmner Rana, Installation view, Arsenale, Photo by Andrea Avezzu
BIENAL KATALOĞU
61. Venedik Bienali’nin resmi kataloğu, Koyo Kouoh’un küratörlüğünü yaptığı uluslararası sergi ile ulusal katılımlara ve yan etkinliklere ayrılmış iki ayrı bölümden oluşan önemli bir yayın durumunda. Sanatçılara ayrılan sayfalar, sergilenen eserlerin ardındaki fikirleri ve üretim sürecini aktaran eskiz ve üretim süreçlerine ilişkin görsellerinin yanı sıra, kapsamlı kısa bir denemeyi de barındırıyor. Sanatçı pratikleri üzerine kaleme alınan yazılar ise, farklılık gösteren bakışlarla bu yayını zenginleştiriyor. Tematik bağlam ile düzenlemelere ilişkin güncel sorunları ele alan sekiz özgün makale (Tandazani Dhlakama, Adrienne Edwards, Stefanie Hessler, Miguel A. López, Hélio Menezes, Wanda Nanibush, Oluremi C. Onabanjo ve Françoise Vergès tarafından yazılmış) imzalarını taşıyor. Bu arada sergilerin düşünsel bütünlüğü sağlayan Ken Bugul, Teju Cole, Natalie Diaz, Frieda Ekotto ve Abdaljawad Omar imzalı beş özgün makale de ayrıca dikkatleri çekiyor..
Biennale Arte 2026, In Minor Keys, Catalogue / English, 2 Volumes, 21 X 27 Cm, Pages: Vol. I 720 Ca. / Vol. Ii 254 Ca., Paperback, Graphic Design: Clarissa Herbst And Alex Sonderegger.
Biennale Arte 2026, In Minor Keys, Short Guide / English, 15 X 20 Cm, Pages: 552 pages, paperback, Graphic Design: Clarissa Herbst And Alex Sonderegger.
BİYOGRAFİ
Koyo Kouoh, Photo by Mirjam Kluka
KOYO KOUOH
(24 Aralık 1967-Kamerun-10 Mayıs 2025, İsviçre)
Uzun yıllar boyunca Cape Town’daki Zeitz Çağdaş Afrika Sanatı Müzesi’nin (Zeitz MOCAA) direktörü ve baş küratörü olarak görev yaptı. Bu görevinden önce, Senegal’in Dakar kentinde sanat, bilgi ve toplum merkezi haline gelen RAW Material Company’nin kurucu sanat direktörlüğünü üstlendi. Ayrıca documenta 12 (2007) ve documenta 13 (2012) küratör ekiplerinin bir üyesiydi. Kouoh, sanat, mimari, eleştiri ve sergi düzenleme alanlarındaki başarıları onurlandıran İsviçre’nin en önemli sanat ödülü olan 2020 Meret Oppenheim Büyük Ödülü’nün sahibidir. Body Talk: Feminism, Sexuality and the Body in the Works of Six African Women Artists (2015, Wiels, Brüksel) gibi güncel ve etkili sergiler düzenlemiştir. Zeitz MOCAA’daki görev süresi boyunca, Afrikalı ve Afrika kökenli sanatçılara odaklanan önemli kişisel sergiler düzenlemiştir. Bu bağlamda, Otobong Nkanga, Johannes Phokela, Senzeni Marasela, Abdoulaye Konaté, Tracey Rose ve Mary Evans gibi sanatçıların yer aldığı sergilerin küratörlüğünü yapmıştır.
IN MINOR KEYS BY KOYO KOUOH: SİYAHÎ DİASPORİK ENERJİ
saglamart; dinamik bir anlayış ile hareket eden, kültür-sanat ortamındaki olay ve olgulara, sanatçı tavırlarına, yapıtlara ve yayınlara odaklanan bağımsız bir yayın etkinliğidir. Tüm hakları saklıdır. Görüntü ve yazılar izinsiz kullanılamaz. / saglamart is an independent publishing initiative driven by a dynamic vision, focusing on events and developments in the cultural-artistic landscape, artist perspectives, works, and publications. All rights reserved. Images and texts cannot be used without permission.
